Stary tartak wodny na potoku Kłopotnica - Śladami historii w Beskidzie Niskim
W sercu Beskidu Niskiego, na malowniczej ścieżce przyrodniczej Folusz, czeka na turystów miejsce będące świadectwem dawnej działalności przemysłowej i zarazem przedostatnim przystankiem tej trasy – ruiny starego tartaku wodnego nad potokiem Kłopotnica.
fot. rzeszowpodkarpackie.com | materiały własne
Praktyczne informacje
- ruiny tartaku znajdziecie na 11-stym przystanku ścieki Folusz
- na początku i na końcu ścieżki znajduje się parking bezpłatny
- ścieżka do tartaku mieści się na terenie Magurskiego Parku Narodowego - wstęp płatny od 1 maja do 31 października
Krótka historia tartaku i stan obecny
Na pierwszy rzut oka to tylko porośnięte mchem kamienne resztki przy potoku, ale kiedy zna się ich historię, łatwo dostrzec ich wartość historyczną, jako pozostałości po kiedyś działającym tu tartaku wodnym i fragmencie lokalnej przeszłości.
Tartak został wybudowany na początku XX wieku. W tym czasie wraz z okolicznymi gruntami i lasami należał do Konwentu Panien Norbertanek na Zwierzyńcu pod Krakowem. Woda z potoku Kłopotnica, spiętrzona specjalnie zbudowaną tamą, napędzała koło wodne, które za pomocą systemu przekładni i pasów wprawiało w ruch piłę tnącą. Dzięki tej technologii tartak mógł funkcjonować sprawnie i efektywnie w czasach, gdy dostęp do elektryczności w tym regionie był ograniczony.
Nieopodal tartaku znajdowały się dwa budynki, z których jeden pełnił funkcję kancelarii – zaplecza administracyjnego dla leśniczego i pracowników tartaku. W czasie II wojny światowej teren ten został zajęty przez Niemców i został zaadaptowany na posterunek wojskowy. Mimo wojennych zawirowań, tartak funkcjonował jeszcze po okupacji, aż do lat 50-tych XX wieku, kiedy to zakończono jego działalność.
Dziś pozostałości po tartaku to nie tylko ciekawostka turystyczna, ale i cenna lekcja historii. Spacerując ścieżką Folusz, warto zatrzymać się na chwilę przy ruinach tartaku, wsłuchać się w szum potoku i wyobrazić sobie, jak wyglądało życie w tym miejscu sto lat temu. To jedno z tych miejsc, które świadczą o prężnej działalności człowieka na terenie dziś już opuszczonym, stanowiącym jedynie atrakcję i świadectwo historii.
Jak odnaleźć ruiny tartaku?
Ruiny tartaku znajdują się przy ścieżce przyrodniczej folusz i stanowią jej przedostatni przystanek. Idąc zatem od początku ścieżki, czyli od strony zachodniej, do przejścia będziecie mieli około 2,5 km drogi. Zaczynając od strony zachodniej, już tylko 200 - 300 metrów od parkingu.
