Kościoły Rzeszowa – parafie rzymsko-katolickie - Informator mieszkańca
Rzeszów, jako siedziba diecezji rzeszowskiej, jest miastem o bogatej tradycji sakralnej – od gotyckiej fary z XV wieku po nowoczesne kościoły osiedlowe budowane w ostatnich dekadach. Na terenie miasta działa obecnie 36 rzymskokatolickich parafii, zorganizowanych w sześć dekanatów: Rzeszów-Fara, Rzeszów-Katedra, Rzeszów-Północ, Rzeszów-Południe, Rzeszów-Wschód i Rzeszów-Zachód. Obok nich funkcjonują też wspólnoty grekokatolicka, prawosławna oraz kilka kościołów protestanckich.
Diecezji rzeszowskiej, powołanej w 1992 roku, przewodniczy od 2013 roku bp Jan Wątroba. W czerwcu 2026 roku papież Leon XIV mianował mu koadiutora – bp. Krzysztofa Chudzio, dotychczasowego biskupa pomocniczego archidiecezji przemyskiej, który z czasem przejmie diecezję jako ordynariusz.
Kościół Rzymskokatolicki pw. św. Wawrzyńca - fot. rzeszowpodkarpackie.com | materiały własne
- Katedra Najświętszego Serca Pana Jezusa (al. Sikorskiego 21)
- Kościół farny pw. św. Wojciecha i św. Stanisława (Plac Farny 5)
- Bazylika Wniebowzięcia NMP oo. Bernardynów (ul. Sokoła 8) – Sanktuarium Matki Bożej Rzeszowskiej
- Kościół Chrystusa Króla (ul. ks. Józefa Jałowego 37)
- Kościół Świętego Krzyża, tzw. Studencki (ul. 3 Maja 20)
- Kościół Świętej Trójcy (ul. Targowa 7/2)
- Dekanat Rzeszów-Fara (8 parafii + 1 rektorat)
- Dekanat Rzeszów-Katedra (8 parafii)
- Dekanat Rzeszów-Południe (9 parafii)
- Dekanat Rzeszów-Północ (2 parafie w granicach miasta)
- Dekanat Rzeszów-Wschód (6 parafii w granicach miasta)
- Dekanat Rzeszów-Zachód (3 parafie w granicach miasta)
Najważniejsze i najstarsze świątynie Rzeszowa
Katedra Najświętszego Serca Pana Jezusa (al. Sikorskiego 21)
Katedra rzeszowska to największa świątynia w mieście i jedyna zbudowana w Rzeszowie po II wojnie światowej. Starania o jej wzniesienie sięgają 1972 roku, a samą budowę – zaprojektowaną przez zespół inżynierów z Politechniki Krakowskiej pod kierunkiem prof. Witolda Cęckiewicza – rozpoczęto w 1977 roku. Kościół dolny oddano do użytku w 1980 roku, a górny w 1982 roku. Świątynia stoi na 103 betonowych studniach i ma kształt nawiązujący do serca oraz okrętu zwieńczonego krzyżem-masztem.
2 czerwca 1991 roku kościół konsekrował Jan Paweł II podczas swojej pielgrzymki do Rzeszowa. Rok później, po utworzeniu diecezji rzeszowskiej, świątynia otrzymała godność katedry. W 1993 roku koronowano znajdującą się w niej figurę Matki Bożej Fatimskiej, co nadało katedrze status sanktuarium maryjnego.
Kościół farny pw. św. Wojciecha i św. Stanisława (Plac Farny 5)
Najstarszy kościół w Rzeszowie, którego początki sięgają XIV wieku – pierwsza wzmianka o rzeszowskiej farze pochodzi z korespondencji Kazimierza Wielkiego z papieżem Urbanem V z 1363 roku. Po pożarze świątynię odbudowano, a gotyckie prezbiterium z cegły i kamienia pochodzi z 1427/1434 roku. W 1621 roku kościół rozbudowano z inicjatywy Mikołaja Spytka Ligęzy, a w 1754 roku nadano mu obecny, barokowy kształt z nawami bocznymi.
Przy kościele stoi charakterystyczna, kwadratowa wieża-dzwonnica z XVII wieku o wysokości 30,5 metra, zwieńczona figurą św. Michała Archanioła. Fara pozostaje czynną parafią i duchowym centrum Starego Miasta.
Bazylika Wniebowzięcia NMP oo. Bernardynów (ul. Sokoła 8) – Sanktuarium Matki Bożej Rzeszowskiej
To właśnie tutaj, a nie w farze, znajduje się najważniejsze sanktuarium maryjne Rzeszowa. Kościół i klasztor wzniesiono w latach 1625–1629 z fundacji Mikołaja Spytka Ligęzy, ówczesnego właściciela miasta. Świątynia łączy cechy późnego renesansu i wczesnego baroku.
Kult wiąże się z objawieniem, do którego – według tradycji – doszło 15 sierpnia 1513 roku: mieszkańcowi Rzeszowa Jakubowi Ado miała ukazać się Matka Boża. Późnogotycka, XV/XVI-wieczna figura Madonny z Dzieciątkiem została uroczyście koronowana 8 września 1763 roku przez abp. Wacława Sierakowskiego, a po kradzieży koron – ponownie w 1896 roku. W 1999 roku bp Kazimierz Górny ogłosił Matkę Bożą Rzeszowską patronką miasta.
Kościół Chrystusa Króla (ul. ks. Józefa Jałowego 37)
Świątynię wzniesiono w latach 1931–1935 według projektu lwowskiego architekta Witolda Rawskiego, z inicjatywy ks. Józefa Jałowego, katechety w Męskim Seminarium Nauczycielskim. Uroczystego poświęcenia dokonano 10 października 1937 roku. Podczas okupacji Niemcy zajęli budynek na magazyn, a msze odprawiano potajemnie – przez infułata Michała Tokarskiego.
Samodzielną parafię erygowano dekretem bp. Franciszka Bardy w 1948 roku. W latach 1987–1990 kościół rozbudowano według projektu Romana Orlewskiego (dobudowano nawy boczne i wieże flankujące fasadę), a w 1999 roku świątynię konsekrował bp Kazimierz Górny.
Kościół Świętego Krzyża, tzw. Studencki (ul. 3 Maja 20)
Kościół i klasztor wybudowała w 1645 roku Zofia Pudencjanna Ostrogska; z czasem opiekę nad nimi przejęli ojcowie pijarzy, którzy od 1658 roku prowadzili przy świątyni szkołę. Potoczna nazwa „kościół studencki” wiąże się właśnie z tą wielowiekową tradycją oświatową i sąsiedztwem dzisiejszego I Liceum Ogólnokształcącego – choć formalnie duszpasterstwem akademickim w Rzeszowie zajmują się dziś kościoły św. Jacka i św. Jadwigi Królowej. W czasie okupacji Niemcy wykorzystywali budynek jako tzw. Wehrmachtskirche. Obecnie świątynia pełni funkcję kościoła parafialnego i jest czczona jako Sanktuarium Matki Bożej Szkaplerznej.
Kościół Świętej Trójcy (ul. Targowa 7/2)
Najstarsza część tego zespołu – kościół pw. Świętego Ducha wraz ze szpitalem – istniała już w 1469 roku. Po zniszczeniach wojennych świątynię odbudowano i w 1661 roku konsekrowano pod nowym wezwaniem Trójcy Przenajświętszej. Obecny, klasycystyczny kształt kościół otrzymał w I połowie XIX wieku.
W 2012 roku rzeszowska kuria diecezjalna oficjalnie przekazała kościół wspólnocie greckokatolickiej – od tego czasu jest to siedziba jedynej w Rzeszowie parafii greckokatolickiej pw. Zaśnięcia Najświętszej Maryi Panny.
Parafie rzymskokatolickie w Rzeszowie – pełna lista wg dekanatów
Poniższa lista wszystkich 36 parafii rzymskokatolickich w granicach miasta (plus jeden rektorat) została zestawiona na podstawie struktury dekanalnej diecezji rzeszowskiej, zweryfikowanej w oparciu o dane diecezjalne (diecezja.rzeszow.pl). Aktualne dane proboszczów, adresy i godziny mszy świętych warto zawsze sprawdzić w wyszukiwarce parafii, ponieważ mogą się zmieniać.
Dekanat Rzeszów-Fara (8 parafii + 1 rektorat)
- Parafia św. Wojciecha i św. Stanisława (Fara) – pl. Farny 5
- Parafia Wniebowzięcia NMP (OO. Bernardyni) – ul. o. Sokoła 8 – sanktuarium Matki Bożej Rzeszowskiej
- Parafia Chrystusa Króla – ul. ks. J. Jałowego 37
- Parafia Świętego Krzyża – ul. 3 Maja 20 – sanktuarium Matki Bożej Szkaplerznej
- Parafia Podwyższenia Krzyża Świętego – ul. Krakowska 18 (Baranówka)
- Parafia Matki Bożej Różańcowej – ul. Orla 17
- Parafia Bożego Ciała i Matki Bożej z Lourdes – ul. Prymasa 1000-lecia 1 (Baranówka)
- Parafia św. Huberta – os. Budziwój
- Rektorat Świętej Trójcy – ul. Targowa 7/2 (od 2012 r. siedziba parafii greckokatolickiej)
Dekanat Rzeszów-Katedra (8 parafii)
- Parafia Najświętszego Serca Pana Jezusa (Katedra) – al. Sikorskiego 21
- Parafia św. Jadwigi Królowej – al. Rejtana 21 – kościół akademicki
- Parafia św. Michała Archanioła – ul. Św. Michała Archanioła 3 (Nowe Miasto)
- Parafia Wniebowzięcia NMP – ul. Zelwerowicza 2 (Zalesie)
- Parafia Opatrzności Bożej „Witoldówka” – ul. Witolda Świadka 5a (Drabinianka) – parafia salezjańska
- Parafia Matki Bożej Częstochowskiej – ul. Koło 4c (Biała Zachodnia)
- Parafia Miłosierdzia Bożego – ul. Kard. K. Wojtyły 114 (Budziwój)
- Parafia Matki Bożej Królowej Polski – os. Matysówka
Dekanat Rzeszów-Południe (9 parafii)
- Parafia bł. Karoliny Kózki – ul. Kościelna 25
- Parafia bł. Jerzego Popiełuszki – ul. Solidarności 4 (Budziwój)
- Parafia Wojskowo-Cywilna Matki Bożej Królowej Polski – ul. Reformacka 4 – kościół garnizonowy
- Parafia Matki Bożej Pocieszenia – ul. Słoneczny Stok 57 (Przybyszówka „Pustki”)
- Parafia Matki Bożej Saletyńskiej (Saletyni) – ul. Dąbrowskiego 71
- Parafia Narodzenia NMP – ul. Staroniwska 78 (Staroniwa)
- Parafia św. Jacka (OO. Dominikanie) – ul. Dominikańska 15
- Parafia św. Judy Tadeusza – ul. Wita Stwosza 31 (os. Kmity)
- Parafia Świętej Rodziny (Misjonarze Świętej Rodziny) – ul. Solarza 14 – duszpasterstwo akademickie
Dekanat Rzeszów-Północ (2 parafie w granicach miasta)
Ten dekanat obejmuje głównie miejscowości sąsiadujące z Rzeszowem (m.in. Jasionkę, Trzebownisko, Stobiernę); w samym mieście leżą:
- Parafia św. Józefa – ul. Partyzantów 38 (Staromieście)
- Parafia bł. Jana Balickiego – Staromieście-Ogrody – najmłodsza parafia w tym rejonie, utworzona w 2022 roku
Dekanat Rzeszów-Wschód (6 parafii w granicach miasta)
Podobnie jak Północ, dekanat ten obejmuje też okoliczne miejscowości (Krasne, Malawę, Palikówkę, Strażów); w Rzeszowie znajdują się:
- Parafia św. Józefa Sebastiana Pelczara – ul. Lwowska 46 (Pobitno) – sanktuarium patrona diecezji
- Parafia Matki Bożej Nieustającej Pomocy i św. Floriana – ul. Bursztynowa 1 (Załęże) – parafia salezjańska
- Parafia św. Józefa Kalasancjusza (Pijarzy) – ul. Lwowska 125 (Wilkowyja)
- Parafia św. Rocha i św. Marcina Bpa – ul. Paderewskiego 130 (Słocina)
- Parafia bł. Władysława Findysza – ul. Św. Rocha 270 (Biała Wschód)
- Parafia św. Jana Pawła II – ul. Św. Kingi 5 (Biała Wschód)
Dekanat Rzeszów-Zachód (3 parafie w granicach miasta)
Reszta tego dekanatu to miejscowości wokół Rzeszowa (m.in. Świlcza, Trzciana, Mrowla); w mieście leżą:
- Parafia św. Maksymiliana Kolbe – ul. Świętej Rodziny 4 (Budziwój)
- Parafia św. Mikołaja – ul. Dębicka 64 (Przybyszówka)
- Parafia św. Stanisława Biskupa i Męczennika – ul. Krakowska 381 (Dworzysko) – najmłodsza parafia w Rzeszowie, erygowana w 2023 roku
Kościoły innych wyznań w Rzeszowie
- Parafia greckokatolicka pw. Zaśnięcia NMP (ul. Targowa 4/7) – siedziba jedynej w Rzeszowie parafii Kościoła greckokatolickiego, mieszcząca się w opisanym wyżej kościele Świętej Trójcy; msze odprawiane są według kalendarza wschodniego.
- Parafia prawosławna pw. Przeniesienia Relikwii św. Mikołaja z Miry Licyjskiej do Bari (ul. Cienista 20) – jedyna parafia Polskiego Autokefalicznego Kościoła Prawosławnego w mieście. Wspólnota powstała w 2004 roku, w 2007 roku wzniesiono tymczasową drewnianą cerkiew, a w 2010 roku rozpoczęto budowę murowanej świątyni wzorowanej na katedrze Świętej Trójcy w Gorlicach. Cerkiew konsekrował metropolita Sawa 7 września 2013 roku.
- Kościół Chrześcijan Baptystów w Rzeszowie (al. Piłsudskiego 11)
- Zbór Kościoła Zielonoświątkowego „Emaus” (ul. gen. Dąbrowskiego 1a)
- Zbór Adwentystów Dnia Siódmego (ul. Twardowskiego 3a)
- Kościół Jezusa Chrystusa „Syjon” (ul. Szopena 39/4) – niezależna wspólnota ewangeliczna założona w 1997 roku.